Podlaskie Muzeum Kultury Ludowej świętuje 10-lecie
Otwarciem wystaw w dwóch zabytkowych drewnianych chatach z XIX i XX wieku przeniesionych do skansenu rozpoczęto w czwartek dwudniowe obchody 10-lecia Podlaskiego Muzeum Kultury Ludowej w Wasilkowie k. Białegostoku.
Podlaskie Muzeum Kultury Ludowej (PMKL) jest samodzielną placówką kulturalną od września 2016 roku; podlega samorządowi województwa.
Wcześniej, jako Białostockie Muzeum Wsi, było oddziałem Muzeum Podlaskiego, działało od 1982 roku.
Instytucja ma charakter skansenu; znajduje się tam ok. 60 różnych obiektów drewnianych, w tym budynki mieszkalne (np. chaty typu trojak czy chaty ze wschodniego Podlasia), budynki gospodarskie, leśniczówki i dwory. Łącznie ma w zbiorach ponad 35 tys. muzealiów.
W tym roku muzeum obchodzi jubileusz 10-lecia powstania. Z tej okazji wydarzenia odbywają się od początku roku, ale główne obchody zaplanowano na czwartek i piątek.
Jak podkreśliła w czwartek dyrektor PMKL Katarzyna Ancipiuk, to uroczysty dzień, w którym muzeum świętuje usamodzielnienie się.
Przypomniała, że Podlaskie Muzeum Kultury Ludowej powstało 18 września 2016 roku z połączenia Białostockiego Muzeum Wsi oraz działu etnografii wydzielonego z Muzeum Podlaskiego w Białymstoku, którego zbiory zaczęto gromadzić w 1949 roku.
W rozmowie z dziennikarzami zaznaczyła, że jubileusz jest okazją do pokazania tego, co udało się zrobić w muzeum przez te 10 lat, a także możliwością podziękowania pracownikom i osobom angażującym się w działalność muzeum i ochronę dziedzictwa.
Powiedziała, że działania muzeum są bardzo szerokie i skierowane do różnych grup wiekowych – to działalność edukacyjna, wystawiennicza, wydawnicza, pozyskiwanie kolejnych eksponatów do zbiorów, a także rozbudowa muzeum o kolejne drewniane budynki.
Jubileuszowe uroczystości rozpoczęto w sekcji budownictwa wschodniopodlaskiego, gdzie w ostatnim czasie przeniesiono dwie zabytkowe chaty z podlaskich wsi: XIX-wieczną chałupę z Makówki oraz XX-wieczną chałupę z Plutycz.
Chałupę z Makówki postawiono w 1867 roku. To drewniana chałupa przykryta strzechą, wewnątrz z ceglano-glinianym piecem w izbie mieszkalnej, a także oddzielnymi izbami do przechowywania żywności i narzędzi. Odtworzono w niej wnętrze z przełomu XIX i XX wieku.
Jak powiedziała dziennikarzom kustoszka Urszula Szymak-Waśkiewicz, chałupa została wyposażona w bardzo skromne obiekty: ławy przy ścianach, tzw. święty kąt, stół, wiklinową podwieszaną kołyskę, a wnętrze ozdobiono papierowymi wycinankami, z których słynęła Makówka. Zwróciła uwagę na belkę, tzw. tram, przechodzącą w poprzek sufitu, która nie pełniła funkcji konstrukcyjnej, a traktowano ją jako miejsce do przechowywania m.in. ważnych dokumentów i chleba.
Druga chata powstała w 1915 roku. Kustoszka muzeum Aleksandra Pluta powiedziała, że dom został wybudowany we wsi Proniewicze, a w latach 30. XX wieku przeniesiony do Plutycz.
Dodała, że rodzina, która kupiła dom, zadbała o ładne i bogate zdobienia m.in. okiennic i narożników domu. Dzięki współpracy z konserwatorem zabytków udało się odtworzyć oryginalne kolory chałupy.
We wnętrzu tej chałupy odtworzono wnętrze charakterystyczne dla lat 60. XX wieku.
Jest w nim wiele elementów należących do ostatniej mieszkanki domu – twórczyni ludowej Stefanii Popławskiej. Wśród pamiątek zachowały się między innymi kwiaty i pająki z bibuły, które podwieszano w domu.
Pluta zwróciła uwagę, że wnętrze łączy stare elementy, np. ozdoby z bibuły czy drewniane skrzynie, z elementami bardziej nowoczesnymi, jak fabryczne meble: łóżko czy krzesła.
W części domu zaaranżowany zostanie również wystrój wiejskiego sklepu z lat 60. ubiegłego wieku. Pluta wyjaśniła, że w domu działał sklep wielobranżowy, ale w ramach wystawy można obejrzeć także sklep z lat późniejszych.
W ramach jubileuszu zaplanowano też wmurowanie kamienia węgielnego pod wzniesienie przenoszonego z Seroczyna (woj. mazowieckie) XVII-wiecznego kościoła, a także galę jubileuszową. Obchody zakończy w piątek konferencja naukowa „Dziedzictwo kulturowe a rozwój regionalny. Wykorzystanie kolekcji muzealnych w kształtowaniu turystyki”. (PAP)